فقه جزایی در مقایسه با فقه عبادی و معاملی از رشد و توسعه مناسبی برخوردار نبوده است. علت این امر را باید در شرایط و اوضاع و احوالی که بر جهان اسلام رفته است جستجو کرد. با وجود اقبال به فقه جزایی پس از پیروزی انقلاب اسلامی، آنقدر که در این مدت به بررسی مسائل فقه جزایی توجه شده به قواعد آن به خصوص قواعد جزای اختصاصی کمتر توجه شده است. برای رفع این کاستی، کتاب حاضر در یک مقدمه و سه دفتر به بررسی قواعد خاص بابهای حدود و تعزیرات، قصاص و دیات می¬پردازد و از این رهگذر، سی قاعده را به تفصیل بررسی می¬نماید. سعی شده پس از بررسی مفاهیم واژگان و مستندات هر قاعده، به بررسی جایگاه آن در نظام حقوقی جمهوری اسلامی ایران پرداخته شود و به تناسب هر قاعده، قوانین، آئین¬نامه¬ها، بخشنامه¬ها و احیاناً آراء‌ دادگاهها نقد و بررسی شوند.