سنبل الطیب (Valeriana officinalis)گیاهی چندساله از خانواده سنبل‌طیبیان است که ریشه آن در طب سنتی و مدرن به عنوان آرام‌بخش و خواب‌آور استفاده می‌شود. این گیاه بومی اروپا و آسیا بوده و در ایران به صورت وحشی یا کشت‌شده یافت می‌شود. اصلی‌ترین فواید آن شامل بهبود کیفیت خواب و کاهش زمان به خواب رفتن، کاهش استرس و اضطراب خفیف، تسکین دردهای قاعدگی، کمک به علائم یائسگی (مانند گرگرفتگی)، و گاهی کاهش سردرد و اسپاسم عضلانی است. مکانیسم اثر آن احتمالاً افزایش گابا در مغز و تأثیر آرام‌بخش بر سیستم عصبی مرکزی است. عوارض جانبی معمولاً خفیف هستند (سرگیجه، سردرد، ناراحتی گوارشی، خواب‌آلودگی صبحگاهی) و مصرف طولانی‌مدت ممکن است باعث وابستگی خفیف شود. تداخل با داروهای آرام‌بخش، خواب‌آور یا الکل دارد و در بارداری، شیردهی یا کودکان زیر 3 سال توصیه نمی‌شود. مطالعات اثرات متوسط آن را در بی‌خوابی تأیید می‌کنند، اما شواهد برای سایر فواید محدود است. مصرف با مشورت پزشک ضروری است.