نظریه پردازی که از آن به «ساخت نظریه»، «نظریه سازی» و «تئوریزه کردن» نیز تعبیر می کنند، در قلمرو دانش هایی چون فقه و اصول از یک سو نیازمند چینش و تبیین مبادی، منابع و روش هاست و از دیگر سو نیازمند ظرفیت شناسی و آسیب شناسی است. کتاب نظریه پردازی در فقه و اصول کوشیده ضمن بهره گیری از آرای صاحب نظران حوزوی و دانشگاهی اولا ضرورت و اهمیت توجه نگاه نظریه ای به این دو دانش را یادآوری کند و ثانیا درباره ظرفیت شناسی و آسیب شناسی این رویکرد به فقه و اصول با ایشان گفتگو نماید. سؤال هایی در سه حوزه «نظریه پردازی در علوم انسانی»، «نظریه پردازی در فقه»و «نظریه پردازی در اصول فقه» محور گفتگوها است و تلاش شده دغدغه ها و چند و چون های پیرامونی این سه عرصه مطالعاتی در اختیار عالمان و صاحب نظران قرار داده شود.