سلامت معنوی بعد چهارم سلامت انسان یا معنویت سالم و مطلوب، موضوع این دفتر و محور اصلی آن است. در این پژوهش با نگاه تاریخی پیشینه و ردپای معنویت و سلامت معنوی را از دیرباز جسته‌ایم تا به دوران اسلامی و روزگار معاصر رسیدیم. در فصل نخست با عنوان کلیات به تاریخچه، ضرورت و پیشینه سلامت معنوی پرداخته‌ایم. در فصل دوم با عنوان مبانی سلامت معنوی ، مبانی معرفت‌شناختی، هستی‌شناختی، انسان‌شناختی و دین شناختی سلامت معنوی مورد بحث و کاوش قرار گرفته. در فصل سوم ماهیت سلامت معنوی با پیگیری معناشناسی آن در روانشناسی و متون و منابع دینی پیگیری شد. در فصل چهارم با عنوان سازه‌های سلامت معنوی، مولفه‌ها، اجزا و شیوه‌های نیل به سلامت معنوی دنبال می‌گردد. در فصل پنجم با عنوان سنجش سلامت معنوی، شاخص‌های سلامت معنوی استخراج و بر اساس آن مقیاس سلامت معنوی تهیه و تدوین گردید. در فصل ششم با عنوان تعارضات و کشمکش‌های معنوی ، به عوامل، زمینه‌ها و راهکارهای کشمکش‌های معنوی پرداخته‌ایم. در فصل هفتم نیز مهارت‌های سلامت معنوی به صورت عملی و کاربردی تبیین گردید.