این اثر به قلم آیت الله شیخ محسن اراکی تألیف شده است و برگرفته از درس خارج ایشان با عنوان «نظام عمران و شهرسازی اسلامی» می باشد. در این کتاب پس از تعریف شهر و بیان تاریخچۀ پیدایش شهر در منابع اسلامی و تبیین هویت شهر اسلامی به بیان کلیات نظام عمران شهری در بیست بخش می پردازند. در این کتاب می خوانیم: در شرایط کنونی که زندگی شهری می رود تا سراسر جامعۀ انسانی را دربرگیرد نظام عمران شهری از ضروری ترین مسائل و دغدغه های مدیران و مصلحان اجتماعی است، تا جایی که همگی اقرار دارند که یکی از مهم ترین نیازهای ضروری زندگی انسان معاصر نظام عمران شهری مناسبی است که بتواند از یک سو پاسخگوی نیازهای مادی انسان ها، و از سوی دیگر تأمین کنندۀ نیازهای روحی و درونی آنها باشد. نظام عمران شهری خوب می تواند در ایجاد آرامش و امنیت و تعالی اخلاقی و روانی انسان ها نقش مؤثر و بسزایی ایفا کند. در نظام عمران شهری اسلامی، فقه اسلامی است که محتوای ایدئولوژیک این نظام را تأمین می کند، و دانش فنّی مهندسی عمران است که تأمین کنندۀ شکل و قالب و صورت اجرایی این نظام است.