در کلیم سامگین جامعه روسیه در تمامیت خود ظاهر می شود.در اینجا دیگر سرنوشتهای فردی نیستند که امکان صعود از جزء به کل می دهند و کل را روشن می نمایند. کلیم سامگین را ماکسیم گورکی در سال های 1927 تا 1936 نوشته است ( هرچند که مرگ مشکوک نویسنده مانع از تمام شدن کتاب شده است). داستان هرچند که در سال های دور و در جایی دور از سرزمین مادری ما می گذرد، اما یک جورهایی می توان داستان ایران قبل و بعد از انقلاب را در آن دید، این شباهت عجیب روسیه - شوروی به ایران به شکلی عجیب و ترسناک، دقیق است و البته این شباهت و سرنوشت همه انقلاب هاست که ترسناک است.ظاهراً طرح این اثر به روزهای بعد از انقلاب 1905 برمی‌گردد. در آن هنگام گورکی در این رویا بود که همۀ مظاهر نمونۀ زندگی و فکر روسی قرن نوزدهم را عیناً در سرگذشت خانواده‌ای از سال 1812 تا آن زمان گرد آورد. لنین که در آن هنگام مانند خود گورکی در کاپری به سر می‌برد وقتی نویسنده وی را از طرح و تصمیم خود آگاه کرد«با کمال دقت به سخنان او گوش داد، صد سوال از او کرد و آخر گفت: چه موضوع عالی بکری!...من معتقدم که شما از عهدۀ این کار برخواهید آمد، اما نکته‌ای هست که بر من روشن نیست و آن اینکه داستان خود را با چه چیز به پایان خواهید برد؟ واقعیت پایانی به آن نمی‌دهد. نه، به عقیدۀ من شما باید این اثر را بعد از پیروزی انقلاب بنویسید.» تذکر لنین بسیار بجا بود و نویسنده به آن ترتیب اثر داد. ...