مرگ ایوان ایلیچ یکی از داستان‌های کوتاه و مشهور تولستوی است که در 1886 منتشر شد و نگاه همچنان پرابهام او را به پایان زندگی پس از گذراندن دوره‌هایی از تحولات روحی، مذهبی و اخلاقی نشان می‌دهد. داستان از عمارت دادگستری آغاز می‌شود. جایی که دادستان و اعضای دادگاه برای تنفس در اتاقی گرد آمده‌اند. در میان بحث‌ها یکی که مشغول خواندن روزنامه بود به جمع همکاران خبری می‌دهد: «آقایان ایوان ایلیچ هم مرد.» ایوان ایلیچ همکار آن‌ها بود. از چند ماه قبل در بستر بیماری درمان‌ناپذیری بود و همه می‌گفتند از این بستر برنخواهد خاست. 45 سال داشت و با سمت عضویت دیوان عالی استیناف درگذشت. زندگی‌اش عادی، بی‌دغدغه‌ای خاص اما در پایان، جان‌گزا بود. درحالی‌که همکاران با شنیدن خبر مرگ او در اندیشه‌ی تغییر و تبدیل سمَت‌ها هستند و همسرش در این فکر که چگونه می‌تواند مستمری بیشتری از دولت بگیرد، داستان وارد زندگی و تجربه‌ی روزهای نزدیک به مرگش می‌شود.