این کتاب مجموعه سخنرانی‌های استاد درباره جایگاه نظام‌ها در دین، به‌خصوص جایگاه نظام اخلاقی است. که این بحث از منظر استاد با توجه به دعای مکارم الاخلاق مطرح گردیده است و بیان شده که چگونه «معرفت و یقین» به همراه «محبت و ایمان» با «نیت و عمل» آدمی ترکیب می‌شود و سپس این ترکیب، سیئات و زشتی‌ها را به حسنات و نیکویی‌ها تبدیل می‌کند. این نوشتار در سه فصل تنظیم شده است. در فصل اول، طرح نظام‏ها و ارتباطشان با نظام اخلاقى تبیین شده است. مؤلف، بعضى از مباحث فلسفه‏ اخلاق و مکاتب اخلاقى را بررسی، و سپس با نقد مکاتب مختلف، نظریه‏ نظام اخلاقى اسلام را مطرح کرده است. در فصل دوم با توجه به موضوع کتاب، به‌صورت مستقل به بحث دعا پرداخته شده است. فصل سوم مرورى است بر دعاى مکارم الاخلاق، و ذیل سه بخشِ «در خلوت خویش»، «در حضور جمع» و «در حضور حق» تنظیم شده است.