«دِرایَةُ الحدیث» یکی از شاخه‌های علوم حدیثی به شمار می‌رود. این علم در گذشته به بررسی مفهوم و سند حدیث می‌پرداخت اما اکنون بیشتر به بررسی سند روایات می‌پردازد و امروزه اصطلاح «فقه الحدیث» اصطلاحی است که برای مفهوم‌شناسی حدیث به کار گرفته می‌شود. درایه به معنایی خاص یعنی «دانستن»؛ دانستنی که به دنبال سلسله‌ای از مقدمات و انواعی از تدابیر و به شیوه غیر از شیوه‌های معمول به دست می‌آید. برخی نیز اینگونه بیان می‌نمایند که «درایه» نوعی دانستن است که به دنبال شک‌کردن ایجاد می‌گردد. در احادیث شیعه، واژه درایه در معنی «فهم حدیث» و در مقابل اصطلاح «روایه» به معنی «نقل و روایت» حدیث به کار گرفته شده است. در این احادیث بر لزوم فهم حدیث، برتری فهم بر نقل و اندک بودن فهم‌کنندگان در مقایسه با نقل کنندگان تأکید شده است. از همین جهت است که به اعتقاد بعضی از محققان و پژوهشگران، معنی اصطلاح درایه الحدیث همان معنی را داشته است که امروزه به اصطلاح «فقه الحدیث» نسبت داده می‌شود.