شیشههای رازآلود سبزیخشک احتمالا واضحترین تصویری هستند که خیلی از ما از آشپزخانههای مادربزرگهایمان داریم؛ شیشههایی که به محض بازشدن درِشان، دنیایی از عطرهای فوقالعاده را در هوا میپراکندند و با جادویشان طعم هر غذایی را هزار درجه بهتر میکردند.
منتها از آنجایی که معمولا کسی به بهترین بازه مصرف این محصولات توجه نمیکند، تصمیم گرفتهایم در این نوشته شما را با انواع روشهای نگهداری از انواع سبزی خشک و تاریخ انقضای هر کدام آشنا کنیم.
فهرست:
چطور سبزیجات را در خانه خشک کنیم؟
خشککردن سبزی کلی روش متنوع و متفاوت دارد که هر کدام مناسب یک فصل است. این تنوع آنقدر زیاد است که یکجورهایی میشود گفت: به تعداد آدمها راه هست برای خشککردن سبزیجات! (با لحن رضا مارمولک خوانده شود!) بیایید با چندتا از معروفترین روشها آشنا شویم:
خشککردن سبزی با ماکروفر
صبوری مامانهایتان را ندارید؟ اشکالی ندارد! این شما و این سریعترین روش خشککردن سبزی: سبزیها را پاک کرده و بشویید. سپس روی یک بشقاب یک پارچه تمیز کشیده و سبزیها را روی آن بریزید. بعد بشقاب را توی ماکروفر بگذارید و درجه حرارت آن را روی بالاترین حد ممکن تنظیم کنید.
راستی حواستان باشد که هر ده ثانیه به سبزیها سر زده و آنها را زیر و رو کنید. سبزیهای خشک شما در کمتر از دو دقیقه آماده خواهند شد.

خشککردن سبزی با فر
این روش از روش قبلی کندتر و از روشهای بعدی سریعتر است: سبزیها را پاک کنید و بشویید. بعد همه را روی یک سینی مسی پهن کرده و سینی را توی فر بگذارید. سپس کمترین درجه حرارت را انتخاب کرده و هر سی دقیقه یکبار سبزیها را زیر و رو کنید تا کاملا خشک و تُرد شوند.

خشککردن سبزی با باد کولر یا پنکه
تمام نوستالژیهایتان زنده شد، مگر نه؟! خشککردن سبزی زیر باد کولر و پنکه یکی از قدیمیترین روشهای تهیه این محصول است. برای استفاده از این روش قبل از هر چیز بادخورترین(!) بخش خانه را پیدا کرده و همانجا یک پارچه نخی تمیز پهن کنید.
سپس سبزیهای شسته و خشکشده را روی آن بریزید. بعد از یک روز سبزیها را جمع کنید و آنها را به مدت یک روز دیگر در هوای آزاد قرار بدهید تا کاملا خشک شوند.

خشککردن سبزی با هوای آزاد
این یکی بیشتر به درد روزهای گرم سال میخورد. برای استفاده از این روش اول سبزیها را بشویید و پاک کنید. بعد آنها را در جایی بگذارید تا آبشان برود. سپس به حیاط، بالکن یا پشتبام رفته و یک پارچه نخی را در زیر سایه دیوار یا درخت پهن کنید. (از قراردادن سبزیها زیر تابش مستقیم آفتاب خودداری کنید.) بعد سبزیها را روی پارچه بریزید و روزی چند بار آنها را زیر و رو کنید. سبزیهای خشک شما بعد از دو یا سه روز آماده خواهند بود.

خشککردن سبزی با بخاری یا شوفاژ
برخلاف قبلی، این یکی بیشتر به درد روزهای سرد سال میخورد. برای استفاده از این روش سبزیها را پاک کنید و بشویید و آبکشی کنید. بعد همه را داخل یک کیسهی پارچهای ریخته و روی بخاری کمشعله یا شوفاژ بگذارید. فقط حواستان باشد خانه را به آتش نکشید!
بهترین روش برای نگهداری از سبزی خشک چیست؟
بهترین روش برای نگهداری از سبزی خشکهایتان همان روش سنتی و معروف مادربزرگها است! یک ظرف ترجیحا شیشهای و دردار پیدا کنید و سبزیخشکهایتان را در آن بریزید. سپس ظرف را در جایی قرار بدهید که دور از هوا، حرارت، رطوبت و تابش مستقیم خورشید باشد. (مثل کشو یا داخل کابینت)
در کنار مورد بالا حواستان به نکات زیر هم باشد:
- برای نگهداری از سبزی خشکهایتان ظرفی را انتخاب کنید که درِ آن به خوبی بسته و چفت میشود.
- از آنجایی که رطوبت باعث کپکزدن سبزیخشک میشود، از واردکردن قاشق مرطوب به ظرف آن خودداری کنید.
- سعی کنید سبزیخشک را با قاشق به غذایتان اضافه کنید و ظرف آن را مستقیما در معرض بخار غذا قرار ندهید.
- بهترین ظروف برای نگهداری از سبزی خشک به ترتیب عبارتند از: ظروف شیشهای، ظروف سرامیکی، ظروف فلزی و ظروف پلاستیکی.
- از قراردادن ظرف سبزیخشکهایتان در کنار اجاق گاز خودداری کنید.

سبزیهای خشکشده را تا چه زمانی نگه داریم؟
سبزیهای خشکشده اصولا عمر بالایی دارند. (اصلا سبزیها را به همین خاطر خشک میکنیم!) ولی حواستان باشد که حتی سبزیهای خشک هم ممکن است روزی کیفیتشان را از دست بدهند. در جدول زیر میتوانید با مدت زمان مجاز برای نگهداری از هر کدام آشنا شوید:
| سبزی خشک | مدت زمان نگهداری |
| پونه کوهی | ۱ تا ۳ سال |
| جعفری | ۱ تا ۳ سال |
| ریحان | ۱ تا ۳ سال |
| زردچوبه | ۳ تا ۴ سال |
| آویشن | ۳ تا ۴ سال |
| میخک | ۴ تا ۵ سال |
| فلفل سیاه | ۵ تا ۷ سال |
این مطلب را هم از دست ندهید: معرفی دمنوش آویشن و خواص دارویی آن+ اینفوگرافی
از کجا بفهمیم سبزیخشکها فاسد شدهاند؟
همانطور که چند خط بالاتر گفتیم سبزیخشکها معمولا عمر بالایی دارند و به همین راحتیها «فاسد» نمیشوند اما ممکن است کیفیت اولیه خود را در طعم و بو و مزه از دست بدهند.
بهترین راه برای اینکه بفهمیم یک سبزیخشکشده به اندازه کافی تازه است یا نه، این است که اگر آن را از فروشگاه خریدهایم «تاریخ انقضا» یا «بهترین بازه مصرف» آن را چک کنیم. اما اگر خودمان سبزی خشک را درست کردهایم، میتوانیم آن را روی کف دستمان بمالیم و آن را ببوییم و مزه کنیم. اگر بو و مزهی آن به قدرت و قوت سابق نباشد، احتمالا باید به فکر خرید سبزیخشکهای تازهتری باشیم.

سوالات متداول درباره نگهداری سبزی خشک
سریعترین روش خشککردن سبزی استفاده از ماکروفر است. برای اجرای این روش ابتدا سبزیها را پاک کرده و بشویید. سپس روی یک بشقاب، پارچه تمیز کشیده و سبزیها را روی آن بریزید. بعد بشقاب را توی ماکروفر بگذارید و درجه حرارت آن را روی بالاترین حد ممکن تنظیم کنید.
از آنجایی که رطوبت باعث کپکزدن سبزیخشک میشود، از واردکردن قاشق مرطوب به ظرف آن خودداری کنید. به علاوه سعی کنید سبزیخشک را با قاشق به غذایتان اضافه کنید و ظرف آن را مستقیما در معرض بخار غذا قرار ندهید.
بهترین بازه برای مصرف پونه خشک بین یک تا سه سال و بهترین زمان برای مصرف آویشن بین سه تا چهار سال است.
