این روزها که هوا سرد شده هیچ چیز به اندازه خوردن یک کاسه آش داغ در کنار خانواده دلچسب نیست. یکی از خوشمزهترین انواع آش که در سراسر ایران طرفداران زیادی دارد، آش گندم است. آش گندم در شهرهای مختلف به روشهای متفاوت تهیه میشود و یک غذای کامل و مقوی است که به خوبی میتواند سرمای پاییز و زمستان را از تن شما به در کند. همراه ما باشید تا طرز تهیه آش گندم ساده و یزدی و مشهدی را به همراه فوت و فن آن به شما آموزش دهیم.
آش گندم چیست؟
آش گندم از انواع آش خوشمزه و سنتی ایرانی است که در شهرهای مختلف به روشهای متفاوتی طبخ میشود. آش گندم ساده شامل حبوبات، سبزیجات، گندم و کشک (اختیاری) است و طعم بسیار لذیذی دارد. این غذای کامل سرشار از پروتئین، آهن، فیبر و انواع ویتامین است و در کنار ایجاد حس سیری، به خوبی نیازهای بدن را تأمین میکند. آش گندم یک غذای مقوی و پرخاصیت است و در کاهش کلسترول، جلوگیری از کمخونی، تقویت سیستم ایمنی و کاهش قند خون نقش دارد.
فهرست:
اصالت آش گندم به شهر یزد برمیگردد و در این شهر با نام آش امام حسین یا آش امام حسینی شناخته میشود. دلیل این موضوع این است که آش گندم یزدی در ایام محرم و صفر، مراسم فاطمیه و ماه رمضان به عنوان نذری پخته و در هیئتها توزیع میشود. آش گندم یزدی شامل گوشت است، اما آش گندم ساده گوشت ندارد و بیشتر به آش بلغور گندم شبیه است.

انواع دیگری از آش گندم نیز در شهرهای مختلف مثل مشهد، کرمانشاه، تبریز و همدان طبخ میشود که از نظر مواد اولیه و طرز تهیه با هم تفاوت دارند. از خوشمزهترین انواع آش گندم، میتوان به آش دندونی گندم یا آش دندونک سنتی اشاره کرد که با استفاده از گندم، حبوبات و سبزیجاتی مانند اسفناج و تره تهیه میشود. آش گندم دندونی یک غذای عالی برای زمانی است که کودکان شروع به دندان درآوردن میکنند.
سبزی آش گندم
در پخت انواع آش از ترکیب سبزیجات مختلف استفاده میشود که مرسومترین آن شامل گشنیز، تره، اسفناج و جعفری است. معمولا در ترکیب سبزی آشی حجم گشنیز و اسفناج از تره و جعفری بیشتر است، اما انتخاب حجم هر سبزی به سلیقه شما بستگی دارد. در برخی دیگر از ترکیبات سبزی آش ممکن است از شنبلیله، شوید، برگ چغندر، ریحان و ترخون نیز استفاده شود، با این حال سبزی آش معمولا شامل همان 4 قلم است.
از سبزی آش در تهیه آش رشته، آش گندم، آش کشک و دیگر انواع آش استفاده میشود و برخی از خانمها تنها از اسفناج به عنوان سبزی آش استفاده میکنند. سبزی آش را میتوانید به صورت تازه از سبزیفروشیها تهیه کنید یا از سبزی آشی خشک برای پخت آش بهره ببرید. در پخت آش با سبزی خشک باید سبزیها را به مدت نیم ساعت تا یک ساعت در آب گرم بخیسانید و پس از آبکش کردن استفاده کنید.
طبع و کالری آش گندم
آش گندم به دلیل دارا بودن گندم و حبوبات دیگر، طبعی گرم و معتدل دارد و یک گزینه عالی برای فصلهای سرد سال به شمار میرود. این غذای خوشمزه یک ترکیب ملین، خونساز و مقوی است و برای افرادی که دستگاه گوارش قوی دارند یک انتخاب کامل است. با این وجود افرادی که معده ضعیف دارند باید در مصرف آش گندم احتیاط کرده و در صورت تمایل آن را به مقدار کم مصرف کنند.
آش گندم در کنار کامل و مقوی بودن، کالری زیادی ندارد، به طوری که یک ملاقه آش گندم (تقریبا 100 گرم) حدود 115 کالری انرژی دارد. این در حالی است که کالری آش بلغور گندم کمی بیشتر و حدود 135 کالری است. توجه داشته باشید که این اعداد تخمینی هستند و کالری آش گندم بسته به مواد اولیه آن ممکن است کمتر یا بیشتر باشد.
طرز تهیه آش گندم ساده (بدون گوشت)
سادهترین روش طبخ آش گندم، مدل ساده و بدون گوشت است. آش گندم ساده علیرغم نداشتن گوشت، به دلیل داشتن حبوبات و گندم یک غذای بسیار مقوی و سیر کننده است. روشهای مختلفی برای تهیه آش گندم بدون گوشت وجود دارد که در مواد اولیه با هم تفاوتهای جزئی دارند. در ادامه یکی از خوشمزهترین روشهای طرز تهیه آش گندم ساده را به شما آموزش میدهیم:
مواد لازم آش گندم ساده
مواد لازم آش گندم ساده برای 4 تا 5 نفر در جدول زیر آمده است:
| مواد لازم | مقدار مواد |
| گندم پوست کنده | 3 پیمانه (300 گرم) |
| نخود | 2 پیمانه (200 گرم) |
| لوبیا چیتی | 2 پیمانه (200 گرم) |
| عدس (اختیاری) | 2 پیمانه (200 گرم) |
| سبزی آش | 750 گرم |
| نعنا داغ | 2 قاشق غذاخوری |
| پیاز داغ | 4 قاشق غذاخوری |
| سیر داغ | 2 قاشق غذاخوری |
| نمک، فلفل سیاه، زردچوبه | به میزان کافی |
| کشک (اختیاری) | به میزان دلخواه |
مراحل تهیه آش گندم ساده
دستور پخت آش گندم ساده و بدون گوشت به صورت زیر است:
مرحله اول
مرحله اول در آمادهسازی آش با گندم پوست کنده، خیساندن حبوبات است. نخود، لوبیا چیتی، عدس و گندم را بشویید و در ظروف جداگانه به مدت 8 تا 12 ساعت خیس کنید. بهتر است این کار را از شب قبل انجام دهید و تا صبح روز بعد چند بار آب حبوبات را عوض کنید تا نفخ آنها کامل از بین برود.
مرحله دوم
گندم و حبوبات را آبکش کرده و داخل یک قابلمه مناسب بریزید. قابلمه را تا نیمه پر از آب کنید و روی حرارت زیاد قرار دهید. سپس در قابلمه را بگذارید و منتظر بمانید تا آب جوش بیاید. پس از جوش آمدن آب حرارت را بسیار ملایم کنید و چند ساعت زمان دهید تا حبوبات بپزد. حین پخت گه گاه مواد را هم بزنید تا ته نگیرد. ضروری است که در این مرحله، در قابلمه را به حالت نیمه باز درآورید تا گندم سر نرود.
مرحله سوم
سبزی آش را به خوبی بشویید و آبکش کنید تا آب اضافه آن برود. سپس آنها روی یک پارچه تمیز بریزید تا کمی خشک شوند. در ادامه سبزیها را خرد کرده (نیازی به خرد کردن خیلی ریز نیست) و به قابلمه اضافه کنید. زمان اضافه کردن سبزیجات به آش حدود 2 ساعت پس از پخت حبوبات است. بنابراین قبل از اضافه کردن نخود و لوبیا را تست کنید و هر زمان پخته بود سبزی را اضافه کنید.
مرحله چهارم
همزمان با اضافه کردن سبزی آش، مقداری نمک روی مواد بریزید. اضافه کردن نمک کمک میکند تا رنگ سبزی تا حدودی حفظ شده و کدر نشود. در ادامه نیمی از پیاز داغ و سیر داغ را (که قبلا با زردچوبه تفت دادید) به قابلمه آش اضافه کنید. در قابلمه را بردارید و به آش زمان دهید تا خوب جا بیفتد.
مرحله پنجم
حدود 30 تا 40 دقیقه به سبزی زمان دهید تا کامل پخته شود و طعم مواد آش به خورد هم برود. در پایان پخت مقداری فلفل نیز به آش اضافه کرده و خوب هم بزنید. سپس شعله را خاموش کنید و کمی کشک رقیق شده نیز به آن اضافه کنید. توجه داشته باشید که اضافه کردن کشک به آش گندم اختیاری است و به ذائقه شما بستگی دارد. بنابراین میتوانید اصلا کشک استفاده نکنید یا اگر استفاده کردید مرتب آش را بچشید و هر زمان به طعم دلخواه رسید دیگر کشک اضافه نکنید.
مرحله ششم
آش را خوب هم بزنید تا تمام قسمتهای آن به کشک آغشته شود. دوباره آش را بچشید و اگر نیاز به نمک، فلفل یا کشک بیشتری داشت به آن اضافه کنید. آش گندم شما آماده است، آن را در ظرف دلخواه بریزید و با سیر داغ، پیاز داغ و نعنا داغ تزئین کنید.
مقاله مرتبط: طرز تهیه آش جو لعاب دار با گوشت و سیرابی
طرز تهیه آش بلغور گندم
آش بلغور گندم یکی دیگر از انواع آش گندم است که به جای گندم پوست کنده، با استفاده از بلغور گندم تهیه میشود. بلغور یکی از فرآوردههای گندم است که از خرد کردن گندم پخته به دست میآید. بلغور گندم در مقایسه با گندم ریزتر است و سریعتر پخته میشود، در نتیجه برای کودکان و سالمندان مناسبتر است. آش بلغور برای سرماخوردگی نیز بسیار مناسب است، چرا که در کنار مقوی بودن، بافت نرم و لطیفی دارد و خوردن آن در زمان گلودرد آسان است. این آش از خوشمزهترین انواع آش است و 2 تفاوت جزئی با آش گندم ساده دارد:
- در آش بلغور گندم به جای گندم پوست کنده، از بلغور گندم استفاده میشود.
- در تهیه آش بلغور گندم ساده از کشک استفاده نمیشود.
طرز تهیه آش گندم یزدی (با گوشت)
آش گندم یزدی که با نام آش گندم امام حسینی نیز شناخته میشود، نوعی آش نذری مناسبتی است که یزدیها در ایام محرم و صفر درست میکنند. آش امام حسینی یزدی نوعی آش گندم با گوشت و بدون سبزی است که طعم بسیار لذیذی دارد. در ادامه به آموزش آش گندم یزدی میپردازیم.
مواد لازم آش گندم یزدی
مواد لازم آش گندم یزدی در جدول زیر آمده است. با این مواد میتوانید برای 4 تا 6 نفر آش گندم بدون سبزی یزدی تهیه کنید:
| مواد لازم | مقدار مواد |
| گوشت گوسفندی | 300 گرم |
| دنبه | 50 گرم |
| بلغور گندم | 2 پیمانه |
| نخود | 2 پیمانه |
| لوبیا چیتی | 1 پیمانه |
| عدس | 1 پیمانه |
| پیاز | 1 عدد |
| نمک، فلفل، زردچوبه | به میزان کافی |
| روغن | به میزان کافی |
مراحل تهیه آش گندم یزدی
برای تهیه آش گندم یزدی مراحل زیر را انجام دهید:
مرحله اول
نخود و لوبیا را از شب قبل بخیسانید و تا صبح چند مرتبه آب آنها را عوض کنید تا نفخشان گرفته شود. عدس و بلغور گندم نیازی به شب تا صبح خیساندن ندارد، اما لازم است آنها را نیز برای 2 تا 4 ساعت خیس کنید.
مرحله دوم
پیاز را به صورت خلالی باریک خرد کنید و داخل قابلمه مناسب با مقداری روغن تفت دهید. پس از اینکه پیاز کمی سبک و طلایی شد، گوشت و دنبه را به قابلمه اضافه کنید و تفت دهید. در ادامه زردچوبه و فلفل سیاه را اضافه کنید و به مدت چند ثانیه تفت دهید تا عطر ادویهها آزاد شود. سپس 4 لیوان آب جوش به قابلمه اضافه کنید و در آن را ببندید تا گوشت روی حرارت ملایم بپزد. پخت گوشت به 1.5 تا 2 ساعت زمان نیاز دارد.
مرحله سوم
نخود و لوبیا را آبکش کنید و در دو قابلمه مجزا با مقداری آب بپزید. حدود 1 ساعت زمان دهید تا حبوبات نیمپز و کمی نرم شوند.
مرحله چهارم
گوشت و دنبه پخته را از قابلمه خارج کرده و گوشت را با چنگال ریش ریش کنید. سپس با استفاده از گوشتکوب، گوشت و دنبه را بکوبید و کنار بگذارید.
مرحله پنجم
عدس و بلغور گندم را آبکش کنید و داخل قابلمه آب گوشت و پیاز بریزید. حدود 30 دقیقه صبر کنید تا عدس و بلغور پخته شود. در این مدت چندین بار مواد را هم بزنید، چرا که بلغور لعاب زیادی دارد و اگر از آن غافل شوید به سرعت ته میگیرد.
مرحله ششم
نخود و لوبیای پخته شده را به قابلمه عدس و بلغور اضافه کنید. سپس گوشت و دنبه کوبیده شده را نیز به قابلمه بیفزایید. مقداری نمک بریزید و حدود 30 دقیقه زمان دهید تا آش جا بیفتد. توجه داشته باشید که در تمام مراحل پخت آش، حرارت روی حالت ملایم باشد. زمانی که آش کامل جا افتاد و به غلظت مناسب رسید، آن را داخل ظرف دلخواه بریزید و با مقداری پیاز داغ و دارچین تزئین کنید.
طرز تهیه آش گندم مشهدی
آش گندم مشهدی از دیگر انواع آش گندم سنتی است که مشابه آش گندم یزدی با گوشت یا مرغ و بدون سبزی تهیه میشود. مشهدیها معمولا آش بلغور گندم را همراه قیمه سرو میکنند که طعم بینظیری به آن میدهد؛ با این حال میتوان آن را به صورت ساده و بدون قیمه نیز تهیه کرد و از طعم عالی آن لذت برد.

مواد لازم آش گندم مشهدی
برای تهیه آش بلغور گندم مشهدی برای 4 تا 6 نفر به مواد زیر نیاز دارید:
| مواد لازم | مقدار مواد |
| بلغور گندم | 2 پیمانه |
| لوبیا چیتی | 1 پیمانه |
| ماش | 1 پیمانه |
| نخود | 1 پیمانه |
| برنج | 1 پیمانه |
| پیاز | 2 عدد |
| گوشت گوسفندی یا مرغ | 500 گرم |
| نمک، فلفل، زردچوبه | به میزان کافی |
| روغن | به میزان کافی |
| چوب دارچین | 1 عدد |
طرز تهیه آش گندم مشهدی
در طرز پخت آش گندم مشهدی مراحل زیر را دنبال کنید:
مرحله اول
پیاز را به صورت خلالی خرد کرده و داخل قابلمه مناسب بریزید. سپس مقداری روغن اضافه کنید و پیاز را کمی تفت دهید تا سبک و طلایی شود. گوشت یا مرغ را نیز به پیاز اضافه کنید و با مقداری زردچوبه و چوب دارچین تفت دهید تا رنگ گوشت کمی تغییر کند.
مرحله دوم
بلغور گندم و حبوباتی که از شب قبل خیساندید و آب آن را چند مرتبه عوض کردید، آبکش کرده و به قابلمه گوشت و پیاز اضافه کنید. قابلمه را تا نیمه آب کنید و در آن را ببندید تا گوشت و حبوبات روی حرارت ملایم پخته شوند.
مرحله سوم
گوشت پخته شده را از قابلمه خارج کرده و با چنگال ریش ریش کنید. سپس دوباره گوشت را به قابلمه برگردانید و 1 تا 2 ساعت دیگر زمان دهید تا آش کامل جا بیفتد و حبوبات نرم شوند. از آن جایی که آش گندم لعاب زیادی دارد، هر از گاهی آن را هم بزنید تا ته نگیرد. پس از آنکه آش کامل جا افتاد و پخته شد آن را بچشید و مقدار کافی نمک، فلفل و دارچین به آن اضافه کنید. شعله را خاموش کنید و آش را در ظرف دلخواه خود بریزید و سرو کنید.
طرز تهیه آش گندم همدان
آش گندم همدان از انواع آش سنتی استان همدان است که با استفاده از بلغور گندم، عدس، سیب زمینی و گوشت تهیه میشود. این آش گندم بدون حبوبات در گویش محلی با نام آش پَتله یا پَلته، آش شله پتله، آش پتله ترشی یا آش شل پتله شناخته میشود. آش بلغور گندم همدان به روشی خاص و همراه ترشی بادمجان یا هفت بیجار سرو میشود و به همین دلیل به آن آش پتله ترشی میگویند. روش سنتی خوردن آش گندم همدان به این صورت است که روی آش کمی ترشی میریزند و سپس نان لواش را روی آش میاندازند و آن را لقمه میگیرند. در ادامه به آموزش آش شله پتله همدان میپردازیم.

مواد لازم آش گندم همدان
مواد لازم برای تهیه آش پتله همدان برای 4 نفر در جدول زیر آمده است:
| مواد لازم | مقدار مواد |
| بلغور گندم | 1 پیمانه |
| عدس | 1 پیمانه |
| گوشت گوسفندی (با استخوان) | 150 گرم |
| سبزی آش | 250 گرم |
| سیب زمینی | 1 عدد |
| پیاز | 1 عدد |
| نمک، فلفل، زردچوبه | به میزان کافی |
| کره یا روغن حیوانی | به میزان کافی |
| پیاز داغ، نعنا داغ، سیر داغ | برای تزئین |
مراحل تهیه آش گندم همدان
برای پخت آش گندم همدان مراحل زیر را انجام دهید:
مرحله اول
پیاز را نگینی خرد کنید و داخل قابلمه مناسب بریزید. مقداری روغن به قابلمه اضافه کنید و پیاز را کمی تفت دهید تا سبک و طلایی شود. در ادامه گوشت را به همراه ادویه به پیاز اضافه کنید و کمی تفت دهید تا رنگ گوشت تغییر کند. سپس به آن آب اضافه کرده و شعله را کم کنید تا گوشت بپزد.
مرحله دوم
بلغور گندم و عدس را که برای چند ساعت خیساندید، آبکش کرده و به قابلمه گوشت اضافه کنید. در نیم ساعت آخر پخت، سیب زمینی را به صورت نگینی خرد کرده و داخل قابلمه آش بریزید. با توجه به اینکه این آش بسیار لعابدار است، هر 20 دقیقه آن را هم بزنید تا ته نگیرد.
مرحله سوم
زمانی که بلغور آش کاملا لعاب داد و آش به غلظت مناسب رسید، مقداری کره یا روغن حیوانی به آن اضافه کنید و خوب هم بزنید. کمی دیگر صبر کنید تا آب آش کشیده شود و آشی غلیظ داشته باشید. آش را در ظرف دلخواه بریزید و با پیاز داغ، سیر داغ و نعنا داغ تزئین کنید. توجه داشته باشید که این آش با نان لواش نسبتا خشک سرو میشود و به همین دلیل باید آب کمی داشته باشد.
بعضی از دستور پختهای آش پتله همدان، سیب زمینی و عدس ندارد و تنها از بلغور گندم، گوشت و ادویه برای پخت آن استفاده میشود.
مقاله مرتبط: طرز تهیه آش ترخینه کرمانشاهی و لرستانی
طرز تهیه آش گندم تبریزی (آش گندم با کشک)
طرز تهیه آش گندم تبریزی کاملا مشابه آش بلغور گندم ساده است (که در بخشهای قبل آموزش دادیم)، با این تفاوت که در تهیه آن از مقدار زیادی کشک استفاده میشود. به عبارتی میتوان گفت آش گندم تبریز نوعی آش گندم با کشک فراوان است که طعم کشک در آن کاملا غالب بوده و حس میشود. در تهیه آش گندم تبریزی باید در مرحله پایانی به اندازه حجم بلغور گندم خام، کشک اضافه کنید.

طرز تهیه آش گندم کرمانشاهی
آش گندم کرمانشاهی از دیگر انواع آش گندم سنتی و لذیذ است که در تهیه آن از کشک خشک محلی استفاده میشود. سایر مواد اولیه و مراحل پخت آش گندم کرمانشاهی تقریبا مشابه آش گندم ساده است و در طبخ آن از حبوبات و گندم پوستکنده استفاده میشود. تنها تفاوت آش گندم کرمانشاهی و ساده در این است که آش گندم کرمانشاهی سبزی ندارد و نوعی آش گندم بدون سبزی و با کشک است.
طرز تهیه آش گندم بدون سبزی
آش گندم بدون سبزی از انواع آش گندم است که در تهیه آن از سبزی استفاده نمیشود. طرز تهیه آش گندم بدون سبزی مشابه آش گندم یزدی است که در بخشهای قبل طرز تهیه آن را آموزش دادیم. از آن جایی که این مدل آش، سبزی ندارد، برای طعمدهی بهتر آن میتوان از گوشت، عصاره قلم یا عصاره گوشت استفاده کرد.
طرز تهیه آش گندم با مرغ
آش گندم با مرغ مشابه آش بلغور گندم مشهدی است که در پخت آن به جای گوشت قرمز از گوشت مرغ استفاده میشود. گوشت مرغ در مقایسه با گوشت گوسفندی سبکتر است و چربی کمتری دارد، در نتیجه آش گندم با مرغ برای افرادی که رژیم غذایی دارند مناسب است.
طرز تهیه آش گندم با قلم
آش گندم با قلم از دیگر انواع آش گندم است که طرز تهیه آن شبیه آش بلغور گندم است، با این تفاوت که در پخت آن از آب قلم یا عصاره قلم گاوی و گوسفندی استفاده میشود. برای پخت آش گندم با قلم باید در ابتدا قلم را با مقدار زیادی آب خوب بپزید. سپس زمانی که حبوبات و بلغور آماده شد، آب قلم را همراه سبزی به آش اضافه کنید. آش گندم با قلم بسیار خوشمزه و مقوی است و خواص زیادی از جمله تقویت استخوان و مفاصل، کلاژنسازی و خواص ضد پیری دارد. آش گندم با قلم سرشار از پتاسیم، فسفر، آهن، کلسیم، منیزیم و ویتامین B بوده و برای کودکان در حال رشد بسیار مفید است.
طرز تهیه آش گندم نذری و افطاری
آش گندم یک غذای سالم، کامل و مقوی است که میتوان از آن برای افطار ماه رمضان استفاده کرد. از آن جایی که در وعده افطار افراد پس از مدت طولانی غذا میخورند، بسیار مهم است که وعده غذایی آنها سنگین نباشد تا معده را اذیت نکند. به همین دلیل در پخت آش گندم برای افطاری باید حبوبات را به مدت 24 ساعت بخیسانید تا نفخ آنها کامل گرفته شود. همچنین بهتر است از انواع آش گندم بدون گوشت در وعده افطار استفاده کنید تا غذا سبکتر باشد.
پخت آش گندم محدود به افطار ماه رمضان نمیشود و میتوان برای نذری ماه محرم و صفر یا ایام فاطمیه، آش گندم با گوشت تهیه کرد. شهرهای مختلف ایران در ایام عزاداری امام حسین از انواع غذای سنتی مثل آش رشته، آش شله قلمکار، شله مشهدی، حلیم، پلو قیمه، شله زرد و … به عنوان نذری استفاده میکنند. آش گندم نیز یکی از نذریهای ماه محرم و صفر است که پخت آن در یزد بسیار مرسوم میباشد و از آن با عنوان آش امام حسینی یاد میشود.
تزیین و سرو آش گندم
اگرچه آش گندم معمولا به صورت ساده و بدون تزئین سرو میشود، با این حال روشهای مختلفی که برای تزئین و سرو آش رشته وجود دارد، برای آش گندم نیز قابل استفاده است. برای تزئین انواع آش معمولا از پیاز داغ، سیر داغ و نعنا داغ استفاده میشود. در صورتی که به طعم کشک علاقه دارید، میتوانید از کشک نیز برای تزئین آش گندم استفاده کنید. سادهترین روش برای تزئین آش گندم به این شکل است که با کشک رقیق یک حلقه بزرگ روی کاسه آش بکشید. سپس با استفاده از نعنا، سیر و پیاز حلقههای کوچکتری داخل آن ترسیم کنید. در روشی دیگر میتوانید کشک را به صورت دایره در 4 قسمت آش بریزید و روی آن را با پیاز داغ بپوشانید. شما همچنین میتوانید کشک را به صورت ضربدری روی آش بریزید و قسمتهای خالی را با پیاز داغ و نعنا داغ پر کنید. ایدههای تزئین آش گندم بسیار متنوع است و نکاتی دارد که با رعایت آنها میتوانید در کنار زیبایی، طعم بهتری به آش بدهید:
- آمادهسازی پیاز داغ به صورت خلالی ریز چیپسی و برشته
- سرخ کردن نعنا داغ با کمی زردچوبه و تفت دادن آن فقط برای 30 ثانیه
- آمادهسازی سیر داغ به صورت خلالی ریز چیپسی و برشته
- استفاده از کمی زعفران همراه کشک رقیق برای تزئین زیباتر آش
نکات و فوت و فنهای تهیه آش گندم
تهیه آش گندم مشابه هر غذای دیگر، نکاتی دارد که با رعایت آنها میتوانید آش لذیذتری داشته باشید. مهمترین نکات و فوت و فنهای تهیه آش گندم عبارتند از:
- پخت کامل حبوبات: در تهیه آش گندم بسیار مهم است که حبوبات را از شب قبل خیس کرده و چند مرتبه آب آنها را تعویض کنید. این کار کمک کند تا نفخ حبوبات گرفته شود و معده شما را اذیت نکند. در زمان پخت نیز اگر حبوبات جوش متفاوتی دارند، آنها را جداگانه بپزید تا به طور کامل نرم و پخته شوند. به عنوان مثال نخود و لوبیا را با هم بپزید و گندم و عدس را دیرتر اضافه کنید.
- خیس کردن گندم: برای این که آش لعابداری داشته باشید، ضروری است که گندم را برای مدت 4 تا 6 ساعت خیس کنید.
- سبزی مخصوص آش: برای پخت آش گندم حتما از سبزی آش تازه و با کیفیت استفاده کنید تا آش خوشمزهتری داشته باشید. همچنین لازم است سبزی آش را در مراحل پایانی پخت اضافه کنید تا عطر و رنگ آن از بین نرود.
- استفاده از حرارت ملایم: در مراحل پخت آش از حرارت ملایم استفاده کنید تا آش به خوبی جا بیفتد و طعم مواد کامل به خورد هم برود.
- هم زدن مداوم آش: از آن جایی که آش گندم بسیار لعاب دار است، باید هر 20 تا 30 دقیقه یک بار آن را کامل هم بزنید تا ته نگیرد.
- تزئین آش: برای تزئین آش بهتر است از پیاز داغ و سیر داغ چیپسی استفاده کنید که در کنار ظاهر زیبا، طعم بینظیری دارد. همچنین بهتر است نعنا را همراه کمی زردچوبه تفت دهید تا رنگ زیباتری داشته باشد. نعنا را تنها به مدت 30 ثانیه تفت دهید تا نسوزد.
- غلظت و قوام آش: در هر مرحله از پخت آش اگر حس کردید آش خیلی سفت است از کمی آب جوش استفاده کنید و اگر خیلی آب دار بود، زمان بیشتری به آن بدهید تا آب اضافه خشک شود.
- پخت سریعتر آش: برای پخت سریعتر آش گندم، میتوانید به جای گندم کامل از دیگر فرآوردههای آن مثل بلغور گندم یا پرک گندم استفاده کنید. پرک گندم علاوه بر پخت سریع، نسبت به گندم سبکتر است و برای کودکان و سالمندان انتخاب مناسبتری است.
- استفاده از گوشت یا عصاره قلم: برخی از انواع آش گندم مثل آش گندم یزدی و مشهدی با گوشت تهیه میشود. در تهیه آش گندم با گوشت، میتوانید گوشت قرمز را با مرغ جایگزین کنید تا آش سبکتری داشته باشید. همچنین میتوانید به جای گوشت و مرغ، از عصاره قلم استفاده کنید.
فواید و خواص آش گندم
آش گندم یک غذای کامل و سیر کننده است که با استفاده از گندم، حبوبات و سبزی آش تهیه میشود. برخی از مدلهای آش گندم نیز با گوشت یا قلم پخته میشود که در مقایسه با آش گندم ساده، مقویتر است و پروتئین بیشتری دارد. آش گندم یک منبع غنی فیبر، پروتئین، ویتامین و مواد معدنی است و فواید زیادی برای بدن دارد. از مهمترین خواص آش گندم میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- سلامت روده و رفع یبوست به واسطه ملین بودن گندم
- ساخت و ترمیم بافتهای بدن با پروتئین موجود در آش
- کاهش کلسترول خون و خطر بیماریهای قلبی به دلیل استفاده از غلات کامل
- ایجاد حس سیری طولانی مدت، مدیریت وزن و تناسب اندام
- بهبود خلق و خو و کاهش استرس و اضطراب به واسطه آهن و ویتامین E و B موجود در گندم
- خواص ضد التهاب و کمک به پیشگیری از بیماریهای التهابی مانند روماتیسم، پوکی استخوان، آلزایمر و دیابت نوع 2
- تقویت سیستم ایمنی و بهبود پوست و مو به واسطه سبزی موجود در آش
خرید و فروش گندم پوست کنده در باسلام
اکنون که با انواع آش گندم ساده با گوشت و بدون گوشت و طرز تهیه آن آشنا شدید، شاید بخواهید گندم بخرید و اهل خانه را به یک کاسه آش گندم لذیذ و مقوی مهمان کنید. غرفههای مختلفی در باسلام فعالیت دارند که فروشنده انواع گندم کامل و دیگر فرآوردههای آن هستند. این غرفهها به دلیل حذف واسطه، گندم را به قیمت مناسبتر از فروشگاههای سطح شهر میفروشند. بنابراین چنانچه قصد خرید گندم پوست کنده یا دیگر فرآوردههای گندم را دارید، کافی است با غرفهداران این محصول گفتگو کنید، سؤالات خود را بپرسید و بهترین محصول را متناسب با نیاز خود خریداری کنید. همچنین میتوانید با خیال راحت قیمت انواع گندم را در غرفههای مختلف بازار باسلام مقایسه کرده و بر اساس قیمت، امتیاز و تجربه خریداران، بهترین غرفه را برای خرید انتخاب کنید.
در صورتی که خودتان در زمینه کِشت یا فروش انواع غلات فعالیت دارید، میتوانید در باسلام غرفه مخصوص به خودتان داشته باشید. باسلام بستری راحت، سالم و بی دردسر برای فروش گندم در اختیار شما قرار میدهد و میتوانید از این طریق محصولات خود را به دست خریداران برسانید.
سؤالات متداول طرز تهیه آش گندم
آش گندم طبع گرم و معتدل دارد و یک غذای عالی برای فصول سرد سال است که بدن به انرژی بیشتری نیاز دارد.
آش گندم یک غذای مقوی، سالم و سیرکننده است و یک ملاقه از آن (حدود 100 گرم)، 115 کالری انرژی دارد. کالری آش بلغور گندم کمی بیشتر است و در هر 100 گرم، حدود 135 کالری انرژی دارد. به طور کلی میتوان گفت آش گندم در گروه غذاهای دارای کالری متوسط قرار میگیرد.
آش گندم یزدی نوعی آش گندم با گوشت و بدون سبزی است که در ایام محرم و فاطمیه به عنوان نذری در شهر یزد پخته و در میان مردم توزیع میشود. آش گندم ساده بر خلاف آش گندم یزدی گوشت ندارد و در پخت آن از سبزی آش استفاده میشود.
