خواص سبوس برنج و تأثیر آن روی پوست و مو و لاغری

برنج، متهم ردیف اول چاقی برای خیلی از ماست. تا جایی که بسیاری از ما وقتی تصمیم می‌گیریم بالاخره رژیم بگیریم، اول از حذف آن شروع می‌کنیم. اما آیا می‌دانستید که از برنج محصولی به دست می‌آید که نه تنها شما را چاق نمی‌کند، بلکه می‌تواند به لاغری شما هم کمک کند؟

این محصول پرفایده سبوس برنج نام دارد. در این نوشته قرار است با این ماده خوراکی و خواص آن برای سلامتی بدن، زیبایی پوست و مو و لاغری آشنا شویم.

این مطلب را هم از دست ندهید: با ۲۰ مورد از مهم‌ترین خواص برنج آشنا شوید

سبوس برنچ چیست و چه تفاوتی با شلتوک دارد؟

خیلی از ما احتمالا نام سبوس گندم یا جو را در نانوایی‌ها شنیده‌ایم، اما ممکن است تا به حال اسم سبوس برنج را نشنیده باشیم. حق هم داریم! چون این ماده غذایی تا سال‌ها صرفا خوراک دام بوده و از آن به عنوان ضایعات برنج یاد می‌شده است. اما به نظر می‌رسد این روزها اوضاع کمی فرق کرده است.

سبوس برنج (rice bran) به زبان ساده همان پوسته دوم برنج است که در مرحله آسیاب از آن جدا می‌شود. این پوسته نازک که سرشار از فسفر، پتاسیم، انواع ویتامین، منگنز و … است، برای سلامتی فواید فراوانی دارد و به خاطر ارزش غذایی بالایش می‌تواند بخش زیادی از نیازهای غذایی ما را رفع کند.

در مقابل شلتوک یا چلتوک به پوسته‌ی اول برنج گفته می‌شود که معمولا در آسیاب‌های ابتدایی از برنج جدا می‌شود. راستی به برنجی که پوسته آن جدا نشده باشد نیز برنج قهوه‌ای می‌گویند.

سبوس برنج چه خواصی برای سلامتی دارد؟

سبوس برنج هزار و یک فایده دارد. از کمک به تناسب اندام گرفته تا کاهش فشار خون و کلسترول و درمان یبوست و پیگشیری از سرطان و … . در ادامه خواص این ماده غذایی را به شکل دسته‌بندی شده برایتان آورده‌ایم:

خواص سبوس برنج برای تناسب اندام:

۱. خواص سبوس برنج برای لاغری

سبوس برنج از آن خوراکی‌هایی است که به هفت روش سامورایی باعث لاغری‌تان می‌شود! چون هم به خاطر داشتن آنتی‌اکسیدان سوخت‌وساز و متابولیسم بدنتان را افزایش می‌دهد و هم به دلیل داشتن اسید اولئیک و اسید لینولئیک می‌تواند شما را از شر چاقی مفرط رها کند.

طریقه مصرف سبوس برنج برای لاغری

برای لاغرشدن با سبوس برنج روش‌های مختلفی وجود دارد که در ادامه به برخی از مهم‌ترین آن‌ها اشاره می‌کنیم:

• اضافه‌کردن روغن سبوس برنج به سالاد یا غذا
• تهیه دمنوش یا دم‌کرده سبوس برنج
• افزودن سبوس برنج به غذاهای مایع مثل آش، سوپ و …
• افزودن سبوس برنج به آرد خوراکی‌های مختلف مثل نان، کلوچه، کوکی، کیک و …
• اضافه‌کردن پودر سبوس برنج به نوشیدنی‌های مختلف مثل شیر، آب، آبمیوه و … گ
• اضافه‌کردن پودر سبوس برنج به ماست و …

۲. خواص سبوس برنج برای بدنسازی

اگر یادتان باشد چند خط بالاتر گفتیم که به برنجی که سبوس آن جدا نشده باشد، برنج قهوه‌ای می‌گویند. حالا خوب است بدانید که برنج قهوه‌ای، به دلیل داشتن کربوهیدرات‌های پیچیده، یکی از اصلی‌ترین غذاهایی است که ورزشکاران حرفه‌ای در سراسر جهان مصرف می‌کنند.

برای این‌که بدانید کربوهیدرات‌های پیچیده چه تأثیر شگرفی روی عضله‌سازی دارند، کافی است نام آن را در گوگل جستجو کنید تا در همان صفحه اول به سایت‌های فیتنس و پرورش اندام برسید! این کربوهیدرات‌ها با آزادسازی پایدار انرژی باعث تسریع عضله‌سازی می‌شوند.

خواص سبوس برنج برای مو:

از آن‌جایی که روغن سبوس برنج منبعی غنی از آنتی‌اکسیدان‌ها، اسیدهای چرب ضروری و ویتامین‌های مختلف است، می‌تواند فواید زیادی برای موها داشته باشد. از جمله: کمک به درخشش آن‌ها، جلوگیری از موخوره، نرم‌تر‌ کردن موها، قدرت بخشیدن به ریشه‌هایشان و پیشگیری از شوره.

ضمنا چند خط پایین‌تر خواهیم گفت که طبق آموزه‌های طب سنتی مصرف سبوس برنج می‌تواند سفیدشدن سریع موها را به تأخیر بیندازد.

خواص سبوس برنج برای پوست:

قرن‌ها پیش از آن‌که دانشمندان روی خواص سبوس برنج برای پوست مطالعه کنند، ژاپنی‌ها از این ماده برای تهیه پودرهای شوینده استفاده می‌کردند تا پوست‌هایشان نرم و انعطاف‌پذیر شود.

امروزه با پیشرفت‌های علمی ثابت شده است که روغن سبوس برنج علاوه جلوگیری از پیری زودرس، پوست را مرطوب نگه داشته و آن را تسکین می‌دهد. همچنین مصرف منظم این روغن می‌تواند به درمان جوش‌های سر سیاه نیز تا حد زیادی کمک کند.

خواص سبوس برنج برای خون:

۱. کاهش فشار خون

مصرف روغن سبوس گندم می‌تواند فشار خون را تا حد زیادی کنترل کند. مطالعات نشان داده‌اند که مصرف این روغن به همراه روغن کنجد می‌تواند تاثیر زیادی روی کاهش فشار خون و کلسترول داشته باشد. به علاوه پتاسیم و فیبر موجود در این ماده نیز می‌تواند به کاهش فشار خون کمک کند.

۲. کاهش کلسترول خون

روغن سبوس گندم منبعی غنی از چربی‌های خوب (HDL) است. مطالعات متعددی نشان داده‌اند که مصرف چربی‌های خوب می‌توانند کلسترول خون را بهبود ببخشیده و در نتیجه از ابتلا به بیماری‌های قلبی و دیابت نوع دو جلوگیری کند.

۳. درمان کم‌خونی (Anemia)

یک مطالعه در اندونزی نشان داده که مصرف سبوس برنج سیاه می‌تواند میزان هموگلوبین موجود در خون موش‌ها را از سطح ۷.۲۱ به ۱۲.۹۶ برساند. در نتیجه به نظر می‌رسد مصرف منظم سبوس برنج سیاه می‌تواند تأثیر مثبتی بر کم‌خونی داشته باشد.

۴. درمان قند خون (دیابت)

بر اساس تحقیقات اخیر انجام‌شده در ایالات متحده آمریکا، افزودن سبوس برنج به رژیم غذایی روزانه، می‌تواند سطح قند خون را در افرادی که به دیابت نوع یک و نوع دو مبتلا هستند، کاهش بدهد.

خواص سبوس برنج برای دستگاه گوارش:

۱. درمان یبوست

سبوس برنج منبعی غنی از فیبر به شمار می‌آید. همه ما می‌دانیم که فیبرها فوایدی بی‌شماری برای سلامتی دستگاه گوارش ما دارند؛ از جمله این‌که با افزایش حرکات روده به درمان بیماری‌هایی همچون یبوست کمک می‌کنند. البته حواستان باشد که مصرف بیش از اندازه روغن سبوس برنج خودش می‌تواند باعث یبوست شود.

۲. درمان نفخ

مصرف متعادل روغن سبوس برنج می‌تواند به کاهش گازهای معده و روده نیز کمک کند. اما باز هم دقت کنید که زیاده‌روی در استفاده از آن ممکن است باعث ایجاد نفخ، باد معده و دلپیچه شود. پس تعادل را حفظ کنید.

خواص سبوس برنج قهوه‌ای برای کودکان

سبوس برنج یک غذای مفید برای رشد کودکان و تقویت روده آن‌ها است. جالب است بدانید که در بسیاری از کشورهای کم‌در‌آمد از این ماده غذایی به عنوان خوراکی‌ای که می‌تواند کودکان را از سوء تغذیه نجات بدهد، استفاده می‌شود.

راستی مصرف سبوس برنج برای نوزادان بالای شش ماه هم مجاز است و تا کنون هیچ‌گونه عوارضی برای مصرف کنترل‌شده آن گزارش نشده است.

این مطلب را هم از دست ندهید: برنج سفید یا قهوه ای؟ کدام برای سلامتی بهتر است؟

خواص سبوس برنج در طب سنتی و اسلامی

جلوگیری از سفیدشدن موها

یکی از مهم‌ترین خواص سبوس برنج جلوگیری از پیری زودرس است. تا جایی که در برخی از منابع طب سنتی و اسلامی از آن به عنوان «معجزه جوانی» یاد شده است.

این ماده غذایی به دلیل داشتن آنتی‌اکسیدان‌های فراوان، از «استرس اکسیداتیو» موها جلوگیری می‌کند. (استرس اکسیداتیو مانع رسیدن ملانین به ریشه مو شده و در نتیجه باعث پیری زودرس می‌شود.)

کمک به تناسب صورت

سبوس برنج یکی از خوراکی‌هایی است که می‌تواند با برگرداندن تعادل به صورت افراد لاغر، زیبایی را به آن‌ها هدیه کند، چرا که مصرف این خوراکی باعث چاقی صورت می‌شود.

طبع سبوس برنج در طب سنتی

اگر یکی از آن آدم‌هایی هستید که قبل از خوردن هر خوراکی اول باید طبع آن را چک کنید، بگذارید خیالتان را یکبار برای همیشه راحت کنیم: طبع سبوس برنج معتدل است و برای هر جور آدمی، با هر طبعی مناسب است.

خواص دمنوش سبوس برنج برای سلامتی

یکی از روش‌ها برای مصرف بهینه سبوس برنج این است که با استفاده از آن یک دمنوش خانگی درست کنید. دمنوش این ماده خوراکی نیز درست مثل پودر و روغن آن سرشار از خواص مختلف برای سلامتی است. از کاهش فشار خون و کم‌خونی و کلسترول گرفته تا کنترل دیابت و درمان نفخ و یبوست و پیشگیری از سرطان.

با ارزش غذایی سبوس برنج آشنا شوید

در جدول زیر می‌توانید با ارزش غذایی ۱۰۰ گرم سبوس برنج خام آشنا شوید:

ماده تشکیل‌دهنده	میزان
کربوهیدرات	۴۹.۶۹
پروتئین	۱۳.۳۵ گرم
چربی	۲۰.۸۵ گرم
کلسیم	۵۷ میلی‌گرم
آهن	۱۸.۵۴ میلی‌گرم
پتاسیم	۱۲۵۸ میلی‌گرم
سدیم	۵ میلی‌گرم

سبوس برنج چه مضراتی برای سلامتی دارد؟

تقریبا هیچ خوردنی‌ای را در کره زمین نمی‌توانید پیدا کنید که برای بعضی‌ افراد ضرر نداشته باشد. سبوس برنج هم از این قاعده مستثنی نیست. بیایید عوارض جانبی مصرف سبوس برنج را با هم مرور کنیم:

• سبوس برنج به دلیل داشتن فیبر زیاد ممکن است باعث مسدودشدن روده‌ها شود. به همین خاطر اگر دستگاه گوارش حساسی دارید، بهتر است دور این ماده غذایی را خط بکشید.
• مصرف زیاد سبوس برنج ممکن است باعث مشکلات گوارشی، از جمله نفخ، باد معده و دلپیچه شود.
• برخی از داروها با سبوس برنج تداخل دارند. به همین خاطر بهتر است قبل از مصرف سبوس برنج با پزشک متخصص‌تان مشورت کنید.
• سبوس برنج ممکن است برای برخی از افراد حساسیت‌زا بوده و سبب بروز واکنش‌های آلرژیک در آن‌ها شود.
• زیاده‌روی در خوردن سبوس برنج ممکن است باعث اسهال و التهاب دیورتیکول در روده شود.
• مصرف سبوس برنج ممکن است در افرادی که مشکل قورت‌دادن دارند، باعث ایجاد خفگی شود.

سوالات متداول درباره خواص سبوس برنج